پنج شنبه, ۵ مرداد , ۱۳۹۶

آشنایی با بخش های کتابخانه و نوع فعالیت


۱) بخش فنی:
این بخش شامل قسمتهای زیر می­باشد و اصلی­ترین بخش یک کتابخانه تخصصی بحساب میآید . – سفارشات و ثبت    –  فهرستنویسی   –  آماده سازی     – شلف خوانی

۱(۱)

این بخش در دو قسمت فارسی و لاتین مجزا شده و شامل فعالیت های زیر می باشد:

– سفارشات     

برای تجهیز هرکتابخانه ابتدا باید مطابق با مراجعه کنندگان آن منابع را تهیه نمود و با شناخت کامل به جامعه استفاده کننده بهتر می توان این کار را انجام داد و در واقع جزء کارهای یک کارشناس متخصص به حساب می آید.

– ثبت دفتری

بعد از سفارش ، تهیه لیست و خرید منابع ، برای اینکه اموال به آن مجموعه اختصاص یابند باید منابع ثبت شده و آماده فهرستنویسی قرارگیرند.

– فهرست نویسی

در علوم کتابداری و اطلاع‌رسانی، فهرست‌نویسی به فرآیندی گفته می‌شود که برای آماده‌سازی یک کتاب، یا یک مجموعه مکتوب، یا چندرسانه‌ای انجام می‌شود تا دستیابی سریع و صحیح به آن کتاب یا مجموعه میسر شود.

هدف اصلی فهرست‌نویسی، برقراری نظمی است که به کمک آن هم کتابدار و هم مراجعه کننده بتوانند به سهولت و صحت، کتاب مورد نیاز خود را از میان کتابهای موجود در کتابخانه بیابند. البته در اغلب کتابخانه‌ها، سعی می‌شود کتابهای هم موضوع در کنار یکدیگر قرار گیرند. به هر یک از موارد اطلاعاتی که برای توصیف کتاب‌شناختی مشخصات یک کتاب ذکر می‌شود یک شناسه گویند. فهرست‌نویس‌ها توصیفات لازم در شناسه‌ها را می‌نویسند. افزون بر شناسه‌نویسی، معمولاً امور رده‌بندی و تعیین موضوع نیز بر عهده فهرست‌نویس است.

در کتابخانه ملی ایران برای هر کتاب یک فهرست‌نویسی پیش از انتشار صورت می‌گیرد که به اختصار فیپا نامیده می‌شود.

– آماده سازی

هدف از این بخش آماده کردن منابع  از طریق گرفتن خروجی (لیبل و بارکد) جهت بازیابی سریع وآسان و قرار دادن آن در قفسه های مربوطه براساس رده منبع می باشد .

واژه های قابل تعریف :

 خروجی : وارد کردن اطلاعات منابع در نرم افزار کتابخانه و گرفتن برچسب هایی اعم از لیبل و بارکد جهت چسباندن برروی عطف وپشت کتاب می باشد .

لیبل : رده منابع است که  براساس موضوع آن تعریف می گردد و برروی عطف کتاب چسبانده می شود .

رده :شامل اطلاعاتی است بصورت حرفی و عددی که جایگاه منبع را درقفسه مشخص می نماید .

بارکد : برچسبی است که اطلاعات منبع به صورت بارکد برروی آن مشخص شده وبا دستگاه ، بارکد خوان قابل بازیابی می باشد  همچنین شماره ثبت و نام دانشکده مربوطه برروی آن تعبیه شده است و برپشت کتاب چسبانده می شود  .

شماره ثبت :شماره ثبت شماره شناسنامه هر منبع می باشد که کتابخانه مرکزی در دفتر مخصوص ثبت کرده است .

عطف : کناره کتاب که برگه ها و جلد آن به هم چسبیده شده و لیبل با فاصله مشخص بر روی آن چسبانده می شود

آماده سازی کتب از طریق گرفتن خروجی کامپیوتری که شامل تهیه بارکد ولیبل می باشد وچسباندن برروی عطف کتاب با فاصله هایی خاص و زدن چسب نواری پهن برروی آن .

پیگیری ورفع اشکال درارتباط با تهیه خروجی شماره ثبت ورده کتاب از طریق تماس با بخشهای دیگر.

– شلف خوانی: شلف خوانی در هر ترم یا هر سال تحصیلی صورت میگیرد . علت این کار هم آمار گیری دقیق از کتب و منابع می باشد .  

۲) بخش مخزن

این بخش از کتابخانه به تنهایی یک چهارم از فضای کامل کتابخانه مرکزی را اِشغال کرده است و در حال حاضر تعداد ۲۵۶۷۸ جلد کتاب فارسی و حدود ۴۰۰۰ جلد کتاب غیر فارسی در آن نگهداری می شود و سیستم استفاده از مخزن برای اساتید و همکاران بصورت باز و برای دانشجویان بسته است. و درحال حاضر تعداد منابع کتابخانه (فارسی و لاتین ، مرجع و غیر مرجع) به حدود تعداد ۳۱۰۰۰ جلد کتاب می رسد که این آمار در مقایسه با سالهای قبل از ۹۱ به تعداد ۲۷۲۳۵جلد بوده است .

بخش مخزن کتب فارسی

۵

) بخش مرجع

بخش مرجع با فضایی جداگانه برای مخزن کتب، مطالعه و یادداشت مطالب در داخل کتابخانه مرکزی قرار گرفته که دارای۳۱۳۶ جلد کتاب فارسی و غیر فارسی(عربی، فرانسه ، ژاپنی و انگلیسی) می باشد.

کتب و منابع مرجع به منابع چاپی و غیر چاپی گفته می شود که فقط در داخل این بخش قابل استفاده هستند و در اصطلاح به منابعی اطلاق می گردد که به لحاظ مطالب قابل رجوع و منبع دسترسی باشند . و به شکل های زیر دسته بندی می شوند:       – پایان نامه ها                     –  فرهنگ لغت ها و واژه نامه ها

– دایره المعارف ها                –  اطلس ها                        –  نشریات ادواری و مجلات

و منابعی که بعنوان مآخد و منابع از آنها استفاده شوند مانند تفاسیر موضوعی ، رساله ها و ….  .

۴

4) بخش جستجو و اطلاع رسانی :
این بخش دارای دوسیستم کامپیوتری در قسمت برادران و دو سیستم مجزای دیگر  در قسمت خواهران می باشد که بطور همزمان به سرور کتابخانه متصل بوده و قابل جستجو می باشد . ضمن اینکه توسط کارشناسان کتابخانه راهنمای استفاده از آن نیز در مقابل هریک از سیستم های یاد شده نصب گردیده است.

۳

۵) بخش امانت

بخش امانت کتابخانه مرکزی به دو قسمت خواهران و برادران تفکیک شده و هرکدام دارای ورودی ، جستجو و سالن مطالعه جداگانه ای می باشند.

 این قسمت در کنار سالن مطالعه و بخش جستجوی منابع قرار گرفته است . و بطور میاانگین هرروزه تعداد ۱۲۰ دانشجو بطور میانگین از سالن مطالعه و ۴۵ نفر از قسمت امانت استفاده می نمایند.

amanat

amanat2


پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*